(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ద్రోణపర్వ - అధ్యాయ 166

॥ శ్రీః ॥
7.166. అధ్యాయః 166
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
కృతవర్మణా యుధిష్ఠిరపరాజయః॥ 1 ॥
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text

సంజయ ఉవాచ। 7-166-0x(4715)(52525)
వర్తమానే తదా రౌద్రే రాత్రియుద్ధే విశాంపతే।
సర్వభూతక్షయకరే ధర్మపుత్రో యుధిష్ఠిరః॥ 7-166-1(52526)
అబ్రవీత్పాండవాంశ్చైవ పాంచాలాంశ్చైవ సోమకాన్।
అభిద్రవత సంయాత ద్రోణమేవ జిఘాంసయా॥ 7-166-2(52527)
రాజ్ఞస్తే వచనాద్రాజన్పాంచాలాః సృంజయాస్తథా।
ద్రోణమేవాభ్యవర్తంత నదంతో భైరవాన్రవాన్॥ 7-166-3(52528)
తాన్వయం ప్రతిగర్జంతః ప్రత్యుద్యాతాః స్మ హర్షితాః।
యథాశక్తి యథోత్సాహం యథాసత్వం చ సంయుగే॥ 7-166-4(52529)
కృతవర్మా తు హార్దిక్యో యుధిష్ఠిరముపాద్రవత్।
ద్రోణం ప్రతి సమాయాంతం మత్తో మత్తమివ ద్విపం॥ 7-166-5(52530)
శైనేయం శరవర్షాణి వికిరంతం సమంతతః।
అభ్యయాత్కౌరవో రాజన్భూరిః సంగ్రామమూర్ధని॥ 7-166-6(52531)
సహదేవమథాయాంతం ద్రోణప్రేప్సుం మహారథం।
కర్ణో వైకర్తనో రాజన్వారయామాస పాణ్·డవం॥ 7-166-7(52532)
భీమసేనమథాయాంతం వ్యాదితాస్యామివాంతకం।
స్వయం దుర్యోధనో రాజా ప్రతీపం మృత్యుమావ్రజత్॥ 7-166-8(52533)
నకులం చ యుధాం శ్రేష్ఠం సర్వయుద్ధవిశారదం।
శకునిః సౌబలో రాజన్వారయామాస సత్వరః॥ 7-166-9(52534)
శిఖండినమథాయాంతం రథేన రథినాం వరం।
కృపః శారద్వతో రాజన్వారయామాస సంయుగే॥ 7-166-10(52535)
ప్రతివింధ్యమథాయాంతం మయూరసదృశైర్హయైః।
దుఃశాసనో మహారాజ యత్తో యత్తమవారయత్॥ 7-166-11(52536)
భైమసేనిమథాయాంతం మాయాశతవిశారదం।
అశ్వత్థామా మహారాజ రాక్షసం ప్రత్యషేధయత్॥ 7-166-12(52537)
ద్రుపదం వృషసేనస్తు ససైన్యం సపదానుగం।
వారయామాస సమరే ద్రోణప్రేప్సుం మహారథం॥ 7-166-13(52538)
విరాటం ద్రుతమాయాంతం ద్రోణస్య నిధనం ప్రతి।
మద్రరాజః సుసంక్రుద్ధో వారయామాస భారత॥ 7-166-14(52539)
శతానీకమథాయాంతం నాకులిం రభసం రణే।
చిత్రసేనో రురోధాశు శరైర్ద్రోణపరీప్సయా॥ 7-166-15(52540)
అర్జునం చ యుధాంశ్రేష్ఠం ప్రాద్రవంతం మహారథం।
అలాయుధో మహారాజ రాక్షసేంద్రో న్యవారయత్॥ 7-166-16(52541)
తథా ద్రోణం మహేష్వాసం నిఘ్నంతం శాత్రవాన్రణే।
ధృష్టద్యుంనోఽథ పాంచాల్యో హృష్టరూపమవారయత్॥ 7-166-17(52542)
తథాఽన్యాన్పాండుపుత్రాణాం సమాయాతాన్మహారథాన్।
తావకా రథినో రాజన్వారయామాసురోజసా॥ 7-166-18(52543)
గజారోహా గజైస్తూర్ణం సన్నిపత్య మహామృధే।
యోధయంతః స్మ దృశ్యంతే శతశోఽథ సహస్రశః॥ 7-166-19(52544)
నిశీథే తురగా రాజంద్రావయంతః పరస్పరం।
సమదృశ్యంత వేగేన పక్షవంతో యథాఽద్రయః॥ 7-166-20(52545)
సాదినః సాదిభిః సార్ధం ప్రాసశక్త్యృష్టిపాణయః।
సమాగచ్ఛన్మహారాజ వినదంతః పృథక్పృథక్॥ 7-166-21(52546)
నరాస్తు బహవస్తత్ర సమాజగ్ముః పరస్పరం।
గాదాభిర్ముసలైశ్చైవ నానాశస్త్రైశ్చ సంయుగే॥ 7-166-22(52547)
కృతవర్మా తు హార్దిక్యో ధర్మపుత్రం యుధిష్ఠిరం।
వారయామాస సంక్రుద్ధో వేలేవోద్వృత్తమర్ణవం॥ 7-166-23(52548)
యుధిష్ఠిరస్తు హార్దిక్యం విద్వ్వా పంచభిరాశుగైః।
పునర్వివ్యాధ వింశత్యా తిష్ఠతిష్ఠేతి చాబ్రవీత్॥ 7-166-24(52549)
కృతవర్మా తు సంక్రుద్ధో ధర్మపుత్రస్య మారిష।
ధనుశ్చిచ్ఛేద భల్లేన తం చ వివ్యాధ సప్తభిః॥ 7-166-25(52550)
అథాన్యద్ధనురాదాయ ధర్మపుత్రో మహారథః।
హార్దిక్యం దశభిర్బాణైర్బాహ్వోరురసి చార్పయత్॥ 7-166-26(52551)
మాధవస్తు రణే విద్ధో ధర్మపుత్రేణ మారిష।
ప్రాకంపత చ రోషేణ సప్తభిశ్చార్దయచ్ఛరైః॥ 7-166-27(52552)
తస్య పార్థో ధనుశ్ఛిత్త్వా హస్తావాపం నికృత్య చ।
ప్రాహిణోన్నిశితాన్బాణాన్పంచ రాజంఛిలాశితాన్॥ 7-166-28(52553)
తే తస్య కవచం భిత్త్వా హేమచిత్రం మహాధనం।
ప్రావిశంధరణీం భిత్త్వా వల్మీకమివ పన్నగాః॥ 7-166-29(52554)
అక్ష్ణోర్నిమేషమాత్రేణ సోఽన్యదాదాయ కార్ముకం।
వివ్యాధ పాండవం షష్ట్యా సూతం చ నవభిః శరైః॥ 7-166-30(52555)
తస్య శక్తిమమేయాత్మా పాండవో భుజగోపమాం।
చిక్షేప భరశ్రేష్ఠ రథే న్యస్య మహద్ధనుః॥ 7-166-31(52556)
సా హేమచిత్రా మహతీ పాండవేయేన ప్రేరితా।
నిర్భిద్య దక్షిణం బాహుం ప్రావిశద్ధరణీతలం॥ 7-166-32(52557)
ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు గృహ్య పార్థః పునర్ధనుః।
హార్దిక్యం ఛాదయామాస శరైః సన్నతపర్వభిః॥ 7-166-33(52558)
తతస్తు సమరే శూరో వృష్ణీనాం ప్రవరో రథీ।
వ్యశ్చసూతరథం చక్రే నిమేషార్ధాద్యుధిష్ఠిరం॥ 7-166-34(52559)
తతస్తు పాండవో జ్యేష్ఠః ఖంగం చర్మ సమాదదే।
తదస్య నిశితైర్బాణైర్వ్యధమన్మాధవో రణే॥ 7-166-35(52560)
తోమరం తు తతో గృహ్య స్వర్ణదండం దురాసదం।
ప్రైషయత్సమరే తూర్ణం హార్దిక్యస్య యుధిష్ఠిరః॥ 7-166-36(52561)
తమాపతంతం సహసా ధర్మరాజభుజచ్యుతం।
ద్విధా చిచ్ఛేద హార్దిక్యః కృతహస్తః స్మయన్నివ॥ 7-166-37(52562)
తతః శరశతేనాజౌ ధర్మపుత్రమవాకిరత్।
కవచం చాస్య సంక్రుద్ధః శరైస్తీక్ష్ణైరదారయత్॥ 7-166-38(52563)
హార్దిక్యశరసంఛన్నం కవచం తన్మహాధనం।
వ్యశీర్యత రణే రాజంస్తారాజాలమివాంబరాత్॥ 7-166-39(52564)
స చ్ఛిన్నధన్వా విరథః శీర్ణవర్మా శరార్దితః।
అపాయాసీద్రణాత్తూర్ణం ధర్మపుత్రో యుధిష్ఠిరః॥ 7-166-40(52565)
కృతవర్మా తు నిర్జిత్య ధర్మాత్మానం యుధిష్ఠిరం।
పునర్ద్రోణస్య జుగుపే చక్రమేవ మహాత్మనః॥ ॥ 7-166-41(52566)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ద్రోణపర్వణి ఘటోత్కచవధపర్వణి చతుర్దశరాత్రియుద్ధే షట్షష్ట్యధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 166 ॥

Mahabharata - Drona Parva - Chapter Footnotes

5-166-12 భైమసేనిం ఘటోత్కచం॥
5-166-27 మాధవః కృతవర్మా॥
5-166-166 షట్షష్ఠ్యధికశతతమోఽధ్యాయః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.